ALP máu (phosphatase kiềm) là một loại enzyme tồn tại trong máu, có chức năng tiêu hủy các protein trong cơ thể. ALP tồn tại ở nhiều dạng khác nhau và phụ thuộc vào cơ quan nơi mà chúng được sản sinh ra. Phần lớn ALP được sinh ra ở gan, số còn lại được sản xuất tại tủy xương, ruột và thận. Ở phụ nữ mang thai, ALP còn được tổng hợp ở nhau thai.
Hoạt độ ALP máu là chỉ số nồng độ enzyme phosphatase kiềm trong máu, được xác định bằng các xét nghiệm chuyên biệt.
1. Định nghĩa
Xét nghiệm đo nồng độ phosphatase kiềm là xét nghiệm được chỉ định thực hiện để xác định nồng độ enzym ALP trong máu. Qua đó, bác sĩ có thể đánh giá chức năng gan và kiểm tra xem liệu có vấn đề nào xảy ra với xương của bệnh nhân hay không.
Đối với gan, xét nghiệm đo hoạt độ ALP là một phần trong xét nghiệm chức năng gan cơ bản. Theo đó, khi gan bị tổn thương hay mắc phải rối loạn nào đó liên quan đến gan với các triệu chứng như vàng da, vàng mắt, đau bụng, buồn nôn và nôn thì xét nghiệm ALP đóng vai trò quan trọng trong chẩn đoán bệnh. Kết quả đo hoạt độ ALP là thông tin cần thiết để bác sĩ chẩn đoán các bệnh như viêm gan, xơ gan, viêm túi mật, tắc ống dẫn mật;
Đối với xương, xét nghiệm ALP đặc biệt hữu ích trong việc phát hiện các bệnh lý liên quan đến nồng độ phosphatase kiềm ở trẻ em như còi xương, nhuyễn xương và bệnh Paget.
Bên cạnh đó, chỉ số phosphatase kiềm trong máu còn có ý nghĩa quan trọng trong đánh giá sự thiếu hụt vitamin D của cơ thể, sự có mặt của khối u hay bất thường trong quá trình phát triển xương.
2. Kết quả bình thường
Các giá trị bình thường được liệt kê dưới đây, được gọi là phạm vi tham chiếu đối với hoạt độ ALP máu. Các phạm vi này thường khác nhau tùy theo phòng xét nghiệm. Hơn nữa, bác sĩ khi đánh giá kết quả sẽ dựa trên cả tình trạng sức khỏe và nhiều yếu tố khác. Điều này có nghĩa là, nếu một giá trị nằm ngoài các giới hạn bình thường dưới đây thì vẫn có thể được xem là bình thường.
Người lớn: Trong khoảng 25 – 100 đơn vị mỗi lít (U / L) hoặc 0,43 – 1,70 microkatals mỗi lít (mckat / L);
Trẻ em: Dưới 350 U / L hoặc dưới 5,95 mckat / L.
3. Chẩn đoán
3.1 Giá trị cao
Nồng độ ALP tăng cao có thể là do các vấn đề về gan, chẳng hạn như bệnh viêm gan, tắc nghẽn ống mật (vàng da), sỏi mật, xơ gan, thậm chí ung thư gan hoặc ung thư đã di căn từ một bộ phận khác trên cơ thể sang gan.Bên cạnh đó, nồng độ phosphatase kiềm cao cũng có thể là dấu hiệu của các bệnh về xương, chẳng hạn như bệnh Paget, nhuyễn xương, còi xương ở trẻ em, khối u ở xương hoặc ung thư đã di căn từ một bộ phận khác của cơ thể đến xương hoặc cũng có trường hợp là do tuyến cận giáp hoạt động quá mức (cường tuyến cận giáp). Quá trình phục hồi sau gãy xương cũng là nguyên nhân làm tăng hoạt độ ALP máu.Ngoài ra, bệnh nhân suy tim, đau tim, bạch cầu đơn nhân hoặc ung thư thận cũng là những đối tượng có nồng độ ALP tăng cao. Nhiễm trùng nghiêm trọng lây lan khắp cơ thể (nhiễm trùng huyết) cũng làm tăng hoạt độ ALP máu. Phụ nữ mang thai có nồng độ ALP cao vì nhau thai là cơ quan góp phần sản sinh ra ALP.
3.2 Giá trị thấp
Hoạt độ ALP thấp có thể gây ra bởi:
Các vấn đề dẫn đến suy dinh dưỡng, chẳng hạn như bệnh celiac;
Chế độ ăn uống thiếu chất dinh dưỡng;
Một loại bệnh di truyền liên quan đến xương, gọi là hypophosphatasia.
Liên hệ chẩn đoán
Tùy thuộc vào tình trạng của người bệnh mà xét nghiệm ALP kháng thể cần được kết hợp thực hiện với một số xét nghiệm lâm sàng khác. Chính vì vậy các bạn nên hỏi ý kiếm bác sĩ trước khi thực hiện xét nghiệm. Kết quả xét nghiệm có thể chênh lệch (không đáng kể) tùy theo cơ sở y tế mà bạn làm xét nghiệm.
Khi có các triệu chứng bất thường trong cơ thể, hãy liên hệ tới hotlien 0988639117 để tư vấn và làm xét nghiệm kịp thời.
